Kısa cevap
Ense ve başın arkasındaki ağrının en sık nedenleri gerilim tipi baş ağrısı, boyun kasları ve eklemlerinden kaynaklanan servikojenik baş ağrısı, oksipital nevralji ve migrendir. Kötü duruş, uzun süre ekran başında çalışma ve stres sık tetikleyicilerdir. Ani çok şiddetli ense ağrısı ise beyin kanaması veya damar yırtılması gibi acil bir durumun belirtisi olabilir.
Sık nedenler
- Gerilim tipi baş ağrısı: ensede başlayıp başın etrafını saran sıkıştırıcı ağrı, omuz ve boyun kaslarında hassasiyet
- Servikojenik (boyun kaynaklı) baş ağrısı: boyun hareketleriyle artan, genellikle tek taraflı, enseden başın önüne yayılan ağrı
- Oksipital nevralji: kafa tabanından başlayıp başın arkasına ve tepeye yayılan, batıcı, elektriklenme tarzında ağrı; saç taramakla bile tetiklenebilir
- Migren: bazı hastalarda ağrı ensede başlar veya ensede yoğunlaşır
- Kötü duruş ve uzun süre ekran başında çalışma (“tech neck”)
- Uyku pozisyonu ve uygun olmayan yastık
Acil değerlendirme gerektiren durumlar
- Ani başlayan, çok şiddetli ense ve baş ağrısı (beyin kanaması olasılığı)
- Ateş ve ense sertliğiyle birlikte ağrı (menenjit)
- Boyun travması veya ani boyun hareketinden sonra başlayan ağrı ile baş dönmesi, çift görme, konuşma bozukluğu (boyun damarında yırtılma)
- Kol ve bacaklarda güç kaybı, dengesizlik
Bu belirtilerde beklemeden 112’yi arayın veya acil servise başvurun.
Tanı nasıl konur?
Muayenede ağrının yayılımı, boyun hareketleri, kas hassasiyeti ve oksipital sinir çıkış noktaları değerlendirilir. Kollara yayılan ağrı veya uyuşma varsa boyun fıtığı açısından boyun MR’ı ve EMG istenebilir. Oksipital nevralji şüphesinde yapılan oksipital sinir blokajı hem tanıya hem tedaviye yardımcı olur.
Tedavi seçenekleri
- Duruş düzeltme, ergonomik çalışma ortamı, düzenli mola
- Boyun germe ve güçlendirme egzersizleri, fizik tedavi
- Uygun ilaç tedavisi; sık ağrılarda koruyucu tedavi
- Oksipital nevraljide oksipital sinir blokajı
- Kas hassasiyeti belirgin hastalarda tetik nokta enjeksiyonları
- Stres yönetimi ve uyku düzeni
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için hekime başvurunuz. Tedavi sonuçları kişiden kişiye farklılık gösterebilir.